Skip to main navigation Skip to main content Skip to page footer

Νομική Σχολή

ΙΩΑΝΝΗΣ ΣΚΑΝΔΑΛΗΣ

Σπουδές

  • Νομική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Πτυχίο Νομικής (Με Άριστα), 2006.
  • Νομική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Μεταπτυχιακό Εργατικού Δικαίου (Με Άριστα), 2007.
  • Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, Magister Juris (MJur), 2008.
  • Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, Master of Philosophy (MPhil) in Law, 2009.
  • Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, Doctor of Philosophy (DPhil) in Law, Διδάκτωρ Νομικής, 2013.

Ακαδημαϊκή  Θέση

Αναπληρωτής Καθηγητής

Τομέας

Β’ Ιδιωτικού Δικαίου

Τηλέφωνο

-

FAX

-

Ηλεκτρονική Διεύθυνση

iskandal@law.uoa.gr

'Ωρες Γραφείου

 

Διδασκαλία Μαθημάτων

Ι. Προπτυχιακό επίπεδο:

Ατομικό Εργατικό Δίκαιο 
Συλλογικό Εργατικό Δίκαιο
Δίκαιο της Εκμετάλλευσης
Individual Labour Law Erasmus+
Collective Labour Law Erasmus+


ΙΙ. Μεταπτυχιακό επίπεδο:

Η δυναμική των πηγών του Εργατικού Δικαίου
Ειδικές μορφές συμβάσεων εργασίας

European and Comparative Labour Law

Διοικητικό Έργο

  • Επιστημονικός συνεργάτης του περιοδικού «Δίκαιο Επιχειρήσεων και Εταιρειών» (ΔΕΕ). 
  • Τακτικός Συνεργάτης της Παγκόσμιας Τράπεζας (World Bank) στην προετοιμασία ετήσιων μελετών για το Εργατικό Δίκαιο.

 

 

Συγγραφικό Έργο

1. Βιβλία:

«Η απόσπαση εργαζομένων εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης» (Νομική Βιβλιοθήκη, 2025).

«Η συμμετοχή των εργαζομένων στην διοίκηση των επιχειρήσεων. Ως εκδήλωση του θεσμού της συμμετοχής» (από κοινού με τον Καθηγητή, Ιωάννη Κουκιάδη), (Νομική Βιβλιοθήκη, 2023).

«Χρόνος Εργασίας: Η οριοθέτησή του στο σύγχρονο εργατικό δίκαιο» (Εκδόσεις Π.Ν. Σάκκουλα, Αθήνα 2017). 

«Balancing Employer and Employee Interests: Legitimate Expectations and Proportionality under the Acquired Rights Directive» (Εκδόσεις Π.Ν. Σάκκουλα, Αθήνα 2016). 

 

2. Άρθρα/Συμβολές:

«Κριτική ανάλυση της οδηγίας 2024/2831 για τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας των απασχολούμενων σε πλατφόρμες και οι εκτιμώμενες επιπτώσεις της στο ελληνικό δίκαιο», ΔΕΕ 2025, σελ. 450-471 και σε «ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟ - LABOUR AND LAW: Διαβαίνοντας τον 21ο αιώνα - Passing across 21th century, Τιμητικός Τόμος Κώστα Παπαδημητρίου» (Νομική Βιβλιοθήκη, 2025), σελ. 1075-1115.

 «Ο οικονομικά εξαρτημένος αυτοαπασχολούμενος», ΔΕΝ 2024, σελ. 334 – 348.

 «Κριτική προσέγγιση των αλλαγών που επέφερε ο νόμος 5053/2023 στον χρόνο εργασίας», ΕλλΔνη 2024, σελ. 39 – 49.

«Η επίδραση του Ενωσιακού Δικαίου στη διαμόρφωση των ρυθμίσεων περί χρόνου εργασίας στο Ελληνικό Δίκαιο» σε Αιμιλιανίδη, Δημαρέλλη, Ιωάννου, Λαδά (επιμ.), Η εναρμόνιση του Ευρωπαϊκού Εργατικού Δικαίου στην Κυπριακή και Ελλαδική Έννομη Τάξη, Νομική Βιβλιοθήκη, 2024, σελ. 209 – 238.

 «Ο χρόνος εργασίας στο πλαίσιο του νόμου 4808/2021», ΔΕΝ 2022, σελ. 497 – 516.

 «Ο αδικαιολόγητος πλουτισμός στις εργασιακές σχέσεις», ΔΕΕ 2022, σελ. 1201 και επ.

«Ανάλυση των άρθρων 12 και 64 του Νόμου 4601/2019» σε Γ. Σωτηρόπουλο, Δίκαιο Εταιρικών Μετασχηματισμών: κατ’ άρθρον ερμηνεία Ν. 4601/2019 (Νομική Βιβλιοθήκη, 2021).

«Η πανδημία του κορωνοϊού και οι επιπτώσεις της στις συλλογικές εργασιακές σχέσεις», ΔΕΝ 2021, σελ. 705 – 716, (από κοινού  με τον Καθηγητή, κ. Παπαδημητρίου).

«Ο Χρόνος Εργασίας στην Τηλεργασία», ΧρΙΔ 2020, σελ. 499-512.

«Labour Law measures adopted in response to Covid-19 in Greece» σε E. Hondius, M. Santos Silva, A. Nicolussi, P. Salvador Coderch, C. Wendehorst and F. Zoll (eds.), Coronavirus and the Law in Europe, (Intersentia, Cambridge 2020), σελ. 989 - 1008.

«A brief critique on labour law measures adopted in the context of the coronavirus pandemic in Greece» σε Devetzi/Stergiou (Eds.) Social security in times of corona a legal comparison of selected European countries (Εκδόσεις Σάκκουλα ΑΕ 2021), σελ. 57 – 64.

«Greek Labour Law responses to coronavirus pandemic» σε Cláudio Jannotti da Rocha, Flávia Fragale Martins, Rafael Lara Martins (eds) Legal responses to COVID-19 around the world (OABESA Goiás/LexMagister, 2020), σελ. 293-308.

 «Μερική απασχόληση: Μια κριτική προσέγγιση των αλλαγών», ΔΕΝ 2020, σελ. 26 – 49.

 «Μια κριτική προσέγγιση των αλλαγών που επέφερε ο νόμος 4635/2019 στο Ατομικό Εργατικό Δίκαιο: Μερική απασχόληση – Μονομερής βλαπτική μεταβολή (καθυστέρηση αποδοχών) – ΕΡΓΑΝΗ» σε Οικονομία - Τεχνολογία - Δίκαιο και Εργασία (Τιμητικός Τόμος Καθηγητή Τραυλού-Τζανετάτου, 2020), σελ. 1191-1244.

 «Η εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 281 ΑΚ στα δικαιώματα των εργαζομένων» σε Γ. Καρύμπαλη-Τσίπτσιου/Κ. Παπαδημητρίου/Μ. Σταθόπουλο, Το Εργατικό και το Αστικό Δίκαιο σε ανοικτό διάλογο (Εκδόσεις Σάκκουλα A.E. 2021), σελ. 199 – 222.

«Η ανάλυση της νομολογίας του ΔΕΕ για το “outsourcing”: Με αφορμή την υπόθεση C-60/17 (Somoza Hermo)», ΔΕΕ 2019, σελ. 312 – 328.

«Ο Χρόνος Εργασίας στην Ψηφιακή Εποχή», σελ. 73-100 σε Κ. Παπαδημητρίου, Πληροφορική & Εργατικό Δίκαιο: 16ο Πανελλήνιο Συνέδριο Εταιρείας Δικαίου Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης (Νομική Βιβλιοθήκη 2018).

 «Stress at Work», σελ. 107-117, σε Nicola Gundt, Jakub Tomšej eds., Organization, well-being and flexibility in employment law: current issues (Wolters Kluwer ČR, 2018) (από κοινού με τον συνάδελφο Δημήτρη Παπαδημητρίου).

 «Το Δικαίωμα της Απεργίας», ΕΕργΔ 2017, σελ. 169-178.

 «O χρόνος μετάβασης στην εργασία υπό το πρίσμα της πρόσφατης νομολογίας του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης», ΔΕΕ 2017, σελ. 344-351.

 «Ηνωμένο Βασίλειο: Πρόσφατη νομολογία για την ποινική ευθύνη μελών διοίκησης εταιρείας σε περίπτωση ομαδικών απολύσεων», ΕΕμπΔ, Ιανουάριος - Μάρτιος 2016, σελ. 234-237.

 «Reforms in Greek Labour and Social Security Law, as Responses to the Financial Crisis», σελίδες 109 – 123,  σε Martin Stefko et al. (eds.) Labour and Social Security Law at the Crossroads: Focused on International Law Standards and Social Reforms (Charles University in Prague, Faculty of Law 2016) (από κοινού με τους συναδέλφους Δημήτρη Παπαδημητρίου και Άννα Τσέτουρα).

 «Η ασφάλεια δικαίου στις μεταβιβάσεις επιχειρήσεων: Με αφορμή τις Α.Π. 226/2011 και 795/2011», ΕΕργΔ 2013, σελ. 601-618.

 «Η νομολογιακή επεξεργασία των προϋποθέσεων της μονομερώς επιβαλλόμενης από τον εργοδότη εκ περιτροπής εργασίας με αφορμή την Μον.Πρ.Θηβ.173/2013», ΧρΙΔ 2013, σελ. 453 κ επ.

«Εξελίξεις στην εταιρική ευθύνη για δωροδοκία», ΕΕμπΔ, Απρίλιος- Ιούνιος 2010, σελ. 517 επ.

«Οι επιπτώσεις των αποφάσεων ΔΕΚ Viking και Laval στις οικονομικές ελευθερίες και στα συλλογικά εργατικά δικαιώματα σε ευρωπαϊκό επίπεδο», ΔΕΝ 2009, σελ. 1105-1114.

«Ζητήματα από την εναρμόνιση της Οδηγίας 2007/36», ΕΕμπΔ, Απρίλιος- Ιούνιος 2009, σελ. 491-492.

«2009: Έτος έναρξης εφαρμογής του νέου αγγλικού εταιρικού νόμου», ΕΕμπΔ, Ιανουάριος-Μάρτιος 2009, σελ. 198-200.

«Απόφαση Power Builders σχετικά με τον ορισμό εκκαθαριστών», ΕΕμπΔ, Οκτώβριος-Δεκέμβριος 2008, σελ. 942-944.

 «Regulatory Enforcement and Sanctions Act», ΕΕμπΔ, Ιούλιος- Σεπτέμβριος 2008, σελ. 722-723.

 

3. Σχόλια και παρατηρήσεις σε δικαστικές αποφάσεις

Αναλυτικό Σχόλιο επί της ΑΠ 493/2016 με τίτλο: «Ο συμβιβασμός επί αξιώσεων εργαζομένων-ασφαλισμένων», ΧρΙΔ 2017, σελ. 299 και επ.

Σχολιασμός της Απόφασης 2259/2012 του Συμβουλίου της Επικρατείας αναφορικά με ζητήματα Μερικής Απασχόλησης, ΔΕΕ 2013, σελ. 837 και επ.

Σχολιασμός της Απόφασης 31/2013 του Αρείου Πάγου με τίτλο: «Οικονομοτεχνικοί λόγοι απόλυσης και καταχρηστικότητα της καταγγελίας», ΔΕΕ 2013, σελ. 409 και επ.

Παρατηρήσεις επί της ΑΠ 280/2007 αναφορικά με έλεγχο καταχρηστικότητας καταγγελίας σύμβασης εργασίας, ΧρΙΔ 2007, σελ. 759 και επ.

Παρατηρήσεις επί της ΑΠ 241/2007 αναφερόμενης στην ίση μεταχείριση επί καταγγελίας, ΧρΙΔ 2007, σελ. 654 και επ.

Παρατηρήσεις επί της ΑΠ 275/2006 σε ζήτημα διαδοχής ΣΣΕ,  ΧρΙΔ 2007, σελ. 459 και επ.

Παρατηρήσεις επί της ΑΠ 1901/2006 αναφερομένης σε ζήτημα ίσης μεταχείρισης,  ΧρΙΔ 2007, σελ. 374 και επ.

Παρατηρήσεις επί της ΑΠ 1697/2006 αναφερόμενης σε αποζημίωση λόγω εργατικού ατυχήματος, ΧρΙΔ 2007, σελ. 263-264.

Ενημερωτικό Σημείωμα επί της ΑΠ 1625/2006 επί εργατικού ατυχήματος ναυτικού, ΧρΙΔ 2007, σελ. 79-81

Σημείωση επί της Ολ. ΑΠ. 26/2006 αναφερόμενης στην αρχή της ελευθερίας των συμβάσεων και στην προστασία των εργαζομένων,  ΧρΙΔ 2007, σελ. 162-164.

 

Εισηγήσεις σε συνέδρια – Ομιλίες:

«Η απασχόληση των ξενοδοχοϋπαλλήλων» στο πλαίσιο ημερίδας της Ένωσης Αστικολόγων που έλαβε χώρα στις 26.09.2025 στη Ρόδο.

«Καθεστώς απασχόλησης εποχικών ξενοδοχοϋπαλλήλων» στο πλαίσιο του 1ου Συνεδρίου του Δικαίου του Τουρισμού, που έλαβε χώρα 20 και 21 Ιουνίου 2025 στο Ηράκλειο Κρήτης.

«Κριτική παρουσίαση και ανάλυση του νέου θεσμικού πλαισίου περί χρόνου εργασίας» στο επιμορφωτικό Σεμινάριο της Εθνικής Σχολής Δικαστών, που έλαβε χώρα στη Θεσσαλονίκη, στις 14.03.2025.

 «Η επίδραση του Ενωσιακού Δικαίου στη διαμόρφωση των ρυθμίσεων περί χρόνου εργασίας στο Ελληνικό Δίκαιο» σε ημερίδα με θέμα: «Η εναρμόνιση του Ευρωπαϊκού Εργατικού Δικαίου στην Κυπριακή και στην Ελλαδική έννομη τάξη» που έλαβε χώρα στις 17 Μαρτίου 2023, στην Κύπρο με συνδιοργάνωση της Εταιρείας Δικαίου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφαλίσεως (ΕΔΕΚΑ) και της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας (ΠΛ).

«Οι οικονομικά εξαρτημένοι εργαζόμενοι» στο πλαίσιο του 18ου Πανελληνίου Συνεδρίου της Ελληνικής Εταιρείας Δικαίου της Εργασίας και Κοινωνικής Ασφαλίσεως (ΕΔΕΚΑ), που έλαβε χώρα στη Σύρο στις 4 Ιουνίου 2022.

 «Ο αδικαιολόγητος πλουτισμός στις εργασιακές σχέσεις» στο πλαίσιο του 14ου Πανελλήνιου Συνεδρίου της Ένωσης Αστικολόγων με θέμα: «Ειδικά ζητήματα αδικαιολόγητου πλουτισμού», που έλαβε χώρα στα Ιωάννινα, την Παρασκευή 27 & το Σάββατο 28 Μαΐου 2022.

 «Οι προτεινόμενες αλλαγές στο χρόνο εργασίας από τα άρθρα 54-62 του Σχεδίου Νόμου για το εργατικό δίκαιο» στο πλαίσιο διαδικτυακής εκδήλωσης της ΕΔΕΚΑ στις 24.05.2021.

 «Η υγιεινή και ασφάλεια των διανομέων» στο πλαίσιο διαδικτυακής ημερίδας της ΕΔΕΚΑ με θεματική: «Ζητήματα εργασίας των διανομέων (delivery)» στις 12.03.2021.

 «Covid-19 στην Ελλάδα: Μια νέα κρίση και η σημασία της για τα συλλογικά δικαιώματα και τη συμμετοχή των εργαζομένων» στο πλαίσιο διαδικτυακού συνεδρίου που διοργανώθηκε από το European Trade Union Institute (ETUI) στις 15.12.2020 με τίτλο: «Αναζωογόνηση της οικονομικής δημοκρατίας στην Ελλάδα στο πλαίσιο της κρίσης Covid & Εκπροσώπηση εργαζομένων σε επίπεδο Διοίκησης Επιχειρήσεων - Μια ευρωπαϊκή προοπτική και ανταλλαγή εμπειριών» (από κοινού με τον Καθηγητή, κ. Παπαδημητρίου).

Εισήγηση στα αγγλικά επί των μέτρων εργατικού δικαίου που υιοθετήθηκαν στο πλαίσιο του κορωνοϊού, σε διαδικτυακή εκδήλωση, που συνδιοργανώθηκε από τη Νομική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και το Γερμανικό Πανεπιστήμιο της Fulda με θέμα: «Social security in times of corona from a comparative law perspective: The case of migrant workers and other vulnerable groups (of workers)» στις 04/12/2020.

Εισήγηση στα αγγλικά επί των μέτρων εργατικού δικαίου που υιοθετήθηκαν στο πλαίσιο του κορωνοϊού, που διοργανώθηκε από το Πανεπιστήμιο της Βραζιλίας «Federal University of Espírito Santo» στις 18/12/2020.

 «Ο χρόνος εργασίας στην τηλεργασία» στο πλαίσιο διαδικτυακής ημερίδας της ΕΔΕΚΑ τον Μάιο του 2020.

 «Το εύρος απαγόρευσης των απολύσεων στο πλαίσιο των έκτακτων μέτρων περί κορωνοϊού», στο πλαίσιο διαδικτυακής ημερίδας της ΕΔΕΚΑ τον Απρίλιο του 2020.

«Ανάλυση των αλλαγών που επήλθαν στη μερική απασχόληση με το Ν. 4635/2019», στο πλαίσιο επιστημονικής εκδήλωσης της ΕΔΕΚΑ τον Φεβρουάριο του 2020.

«Η εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 281 ΑΚ στα δικαιώματα των εργαζομένων» στο πλαίσιο του 17ου ετήσιου συνεδρίου της ΕΔΕΚΑ με θέμα «Το Εργατικό και το Αστικό Δίκαιο σε ανοικτό διάλογο», που έλαβε χώρα στη Θεσσαλονίκη τον Οκτώβριο του 2018.

«Η μεταβολή του δικαίου των ομαδικών απολύσεων» στο πλαίσιο ημερίδας της ΕΔΕΚΑ (στη μνήμη Αντωνίου Ταμπάκη), που έλαβε χώρα στο Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών τον Φεβρουάριο του 2018.

 «Τhe social aspect of globalization» (μετάφραση «H κοινωνική σκοπιά της παγκοσμιοποίησης») στο Πανευρωπαϊκό Σεμινάριο της Διεθνούς Ένωσης Εργατικού και Κοινωνικοασφαλιστικού Δικαίου, που έλαβε χώρα τον Ιούνιο του 2017 στη Βενετία (από κοινού με τον συνάδελφο Δημήτρη Παπαδημητρίου).

«Ο χρόνος εργασίας στην ψηφιακή εποχή» στο πλαίσιο του 16ου ετήσιου συνεδρίου της ΕΔΕΚΑ με θέμα «Πληροφορική και Εργατικό Δίκαιο», που έλαβε χώρα στην Τρίπολη τον Οκτώβριο του 2017.

Εισήγηση στα Αγγλικά με θέμα «Stress at work» (μετάφραση «Στρες στην εργασία») στο Πανευρωπαϊκό Συνέδριο της Διεθνούς Ένωσης Εργατικού και Κοινωνικοασφαλιστικού Δικαίου, που έλαβε χώρα στην Πράγα τον Σεπτέμβριο του 2017 (από κοινού με τον συνάδελφο Δ. Παπαδημητρίου).

Εισήγηση επί του ζητήματος της «Απεργίας» στο πλαίσιο του 15ου ετήσιου συνέδριο της ΕΔΕΚΑ με θέμα «Σύνταγμα και εργασιακές σχέσεις: σαράντα χρόνια μετά», που έλαβε χώρα στο Ηράκλειο Κρήτης τον Μάιο του 2016.

Εισήγηση στα Αγγλικά με θέμα: «Οι συνέπειες της οικονομικής κρίσης στο ελληνικό εργατικό δίκαιο και στο δίκαιο κοινωνικής ασφάλισης» στο πανευρωπαϊκό συνέδριο της Διεθνούς Ένωσης Εργατικού και Κοινωνικοασφαλιστικού Δικαίου, πού έλαβε χώρα στο Δουβλίνο το 2014 (από κοινού με τους συναδέλφους, Δ. Παπαδημητρίου και Αν. Τσέτουρα).

Ομιλία-παρουσίαση στα Αγγλικά της διδακτορικής μου διατριβής στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Queen Mary του Λονδίνου στο πλαίσιο επιστημονικής εκδήλωσης, που έλαβε χώρα το έτος 2013.

Ομιλία-παρουσίαση της διδακτορικής μου διατριβής στην ΕΔΕΚΑ στο πλαίσιο επιστημονικής εκδήλωσης, που έλαβε χώρα το έτος 2013.

 «Οι επιπτώσεις των αποφάσεων Viking, Laval του ΔΕΚ στις οικονομικές ελευθερίες και στα συλλογικά εργατικά δικαιώματα σε ευρωπαϊκό επίπεδο», στο πλαίσιο επιστημονικής εκδήλωσης της ΕΔΕΚΑ, που έλαβε χώρα το έτος 2009.