Skip to main navigation Skip to main content Skip to page footer

Νομική Σχολή

ΠΑΤΡΙΝΑ ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΥ

Σπουδές

 

 

 

1990    Απόκτηση διδακτορικού διπλώματος στο Πανεπιστήμιο Paris I Pantheon - Sorbonne, επιβλέπων Καθηγητής Gérard Timsit

1985    Πτυχίο της Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών (Λίαν Καλώς, 8/10). 

1984    Mεταπτυχικός τίτλος σπουδών D.E.A με ειδίκευση στο Δημόσιο Δίκαιο (Diplôme des Etudes Approfondies de Droit Public) από το  Πανεπιστήμιο Paris II 

1983    Πτυχίο Πολιτικών Επιστημών και Δημόσιας Διοίκησης της Νομικής Σχολής Αθηνών

ΑκαδημαϊκήΘέση

Καθηγήτρια

Τομέας

Δημοσίου Δικαίου 

Τηλέφωνο

2106711792

FAX

 

Ηλεκτρονική Διεύθυνση

paparigo@law.uoa.gr

patrina@paparigopoulos.gr

'Ωρες Γραφείου

 

Διδασκαλία Μαθημάτων

 

 

  1. Δίκαιο Κοινωνικής Ασφάλειας (προπτυχιακό)  ΥΕ15
  2. Δίκαιο Κοινωνικής Προστασίας Ι (Κοινωνική Ασφάλιση)
  3. Δίκαιο Κοινωνικής Προστασίας ΙΙ (Δημόσιο Δίκαιο της Υγείας και Κοινωνική Πρόνοια)
  4. Ιατρικό Δίκαιο (προπτυχιακό διατομεακό), 2073
  5. Σεμινάριο Δημοσίου Δικαίου (Επίκαιρα Θέματα Κοινωνικής Προστασίας), 2085
  6. Εθνική και ευρωπαϊκή προστασίατων θεμελιωδών κοινωνικών δικαιωμάτων
  7. Εσωτερικό δημόσιο δίκαιο : Δίκαιο της κοινωνικής ασφάλειας

Διοικητικό Έργο

Χρονική περίοδος από 2021 έως σήμερα: 

  • Διευθύντρια Τομέα Δημοσίου Δικαίου (2021-2023)
  • Διευθύντρια Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών "Δημόσιο Δίκαιο - Δημόσιες Πολιτικές" (2019- σήμερα)
  • Διευθύντρια Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών "Εξειδικειμένο Δημόσιο Δίκαιο" (2019-σήμερα)
  • Μέλος της ομάδας έργου για την επιτάχυνση της απονομής των συντάξεων του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων (2021).
  • Μέλος του Ειδικού Δικαστηρίου Εκδικάσεως Αγωγών Κακοδικίας του άρθρου 99 και επίλυσης διαφορών της παρ. 2 του άρθρου 88 του Συντάγματος για το έτος 2022 (Απόφαση Υπουργού Δικαιοσύνης 71236/2022, ΦΕΚ Β 6373).
  • Ανταποκριτής του ερευνητικού ινστιτούτου « Max Planck» για ζητήματα κοινωνικής προστασίας και κοινωνικής πολιτικής από τον 7ο του 2022 με κύρια υποχρέωση τη σύνταξη ετήσιας εθνικής αναφοράς.
  • Μέλος του ΔΣ του ΝΠΔΔ με την επωνυμία «Ταμείο Επικουρικής Κεφαλαιοποιητικής Ασφάλισης (ΤΕΚΑ)» (ΦΕΚ τ. ΥΟΔΔ 1141/2022).
  • Υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων στην υπηρεσιακή κυβέρνηση του Πρωθυπουργού Ιωάννη Σαρμά από 26.5.2023 (ΠΔ 70/26.5.2023 ΦΕΚ Α 121) έως 27.6.2023 (ΠΔ 131/27.6.2023 ΦΕΚ Α 131).
  • Πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής για την ενσωμάτωση της Κοινοτικής Οδηγίας (ΕΕ) 2022/2041 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 19ης Οκτωβρίου 2022 για επαρκείς κατώτατους μισθούς στην ΕΕ και την ενσωμάτωση της Διεθνούς Σύμβασης Εργασίας 131 (ΔΣΕ 131) του ILΟ». Απόφαση 25530/1.4.2024, όπως τροποποιήθηκε με την απόφαση 29809/24.4.2024 της Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης (6ΗΩ046ΝΛΔΓ-ΥΙΔ).
  •  Mέλος του Εποπτικού Συμβουλίου της Εθνικής Αρχής Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής (ΕΑΙΥΑ), απόφαση Υπουργού Υγείας Α1β/Γ.Π.οικ.49139/17.9.2024 (ΦΕΚ τ. ΥΟΔΔ 1050) «Συγκρότηση και ορισμός μελών στο Εποπτικό Συμβούλιο της Εθνικής Αρχής Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής (ΕΑΙΥΑ)». 
  • Μέλος της Επιτροπής του Πειθαρχικού Συμβουλίου της Εθνικής Επιτροπής Ταχυδρομείων και Τηλεπικοινωνιών (Απόφαση από 11.2.2025 των Υπουργών Δικαιοσύνης και Υφυπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης ΑΔΑ 9ΑΚΞ46ΜΤΛΠ-9ΧΣ).
  • Μέλος του Δ.Σ. της ασφαλιστικής εταιρείας Υδρόγειος.
  • Πρόεδρος της Ομάδας Εργασίας για την ενσωμάτωση της Οδηγίας ΕΕ 2023/970 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 10ης Μαϊου 2023 για την ενίσχυση της εφαρμογής της αρχής της ισότητας της αμοιβής μεταξύ ανδρών και γυναικών για όμοια εργασία ή για εργασία της αυτής αξίας μέσω της μισθολογικής διαφάνειας και μηχανισμών επιβολής (Απόφαση Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης  13926/21.5.2025, ΑΔΑ90ΕΖ46ΝΛΔΓ-17Ρ).

Συγγραφικό Έργο

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A. Βιβλία

  1. Le contrôle du service public de la santé en France et en Angleterre, 1990, διδακτορική διατριβή. 
  2. Η επικουρική κοινωνική ασφάλιση στο ευρωπαϊκό δίκαιο του ανταγωνισμού, εκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλας, 2002,  σ. 220.
  3. Η εξέλιξη στο δίκαιο της κοινωνικής ασφάλισης. Περισσότερη αγορά και περισσότερο κράτος.   εκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλας,  2004 σ. 330.
  4. Εισαγωγή και επιμέλεια "Ο νέος ασφαλιστικός νόμος 3655/2008", εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη 2008.
  5. Εισαγωγή και επιμέλεια, "Ο νέος ασφαλιστικός νόμος 3863/2010", εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη, 2010.
  6. Το δημόσιο δίκαιο της υγείας, εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη, 3η έκδ. Νομική Βιβλιοθήκη 2024, σ. 613.
  7. Δίκαιο κοινωνικής ασφάλισης, εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη, 2021, 4η έκδ. σ.  416.
  8. Kremalis K., Paparrigopoulou P., Social Security Law in Greece, 3d ed. Walters Kluwer,  international- sales @walters kluwer.com, 2022.
  9. Εισαγωγή και επιμέλεια,  «Ασφαλιστική μεταρρύθμιση για τη νέα γενιά, Ν. 4826/2021», εκδ.  Νομική Βιβλιοθήκη, 2022.
  10. Δίκαιο Κοινωνικής Πρόνοιας, εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη, 2023, σ. 264.

 

B. Συμμετοχή σε συλλογικούς τόμους

  1. «Συστήματα διοικητικού ελέγχου επί των νοσοκομείων», στο « Οι υπηρεσίες  Υγείας, Οργάνωση – Διοίκηση – Προγραμματισμός»,  έκδοση του  Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Κοινωνικής Ασφάλειας, 1990, σ. 59-69.
  2. «Η  ρύθμιση θεμάτων κοινωνικής ασφαλίσεως με ΣΣΕ, στο "Ρήτρες Κοινωνικής Ασφάλισης σε Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας και  Κοινωνικός Διάλογος", επιστημονικός υπεύθυνος Κων/νος Κρεμαλής, εκδόσεις Σάκκουλα 1996, σ. 73-107.
  3. «Τα επαγγελματικά συστήματα στην πρόσφατη μεταρρύθμιση του Ελληνικού συστήματος κοινωνικής ασφάλισης», στο "Επαγγελματικά συστήματα ασφάλισης και ζητήματα εργατικού δικαίου από την ιδιωτική ομαδική ασφάλιση", επιμ. Γ. Αμίτσης, Ι. Ληξουριώτης, Π. Πετρόγλου, εκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλα, σ. 23 – 35. 
  4. «Αποτίμηση», στα πρακτικά της ημερίδας "Ιατρικό απόρρητο, πληροφορίες που αφορούν προσωπικά δεδομένα, ηλεκτρονικός ιατρικός φάκελος και αρχεία νοσοκομείων", που διοργάνωσε ο Συνήγορος του Πολίτη στην Αθήνα την 29-5-06, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα - Θεσσαλονίκη, 2006, σ. 338-353.
  5. "Το θεσμικό πλαίσιο ίδρυσης και λειτουργίας μονάδων ψυχικής υγείας", στο "Ψυχιατρική και δίκαιο, Ι. Γενικό πλαίσιο και προβληματισμοί",  επιμ. Κ. Σολδάτος, Ι. Καράκωσας, Α. Κουτσουράδης, Μ. Μαλλιώρη, εκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλα, 2006, 237-254.
  6. «Συμπεράσματα» στο "Η κοινωνική προστασία στο Ευρωπαϊκό δίκαιο", εκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλα, Αθήνα 2009, σ. 121-132
  7. «Συμπεράσματα» στο "Πολιτικές για την ενίσχυση της απασχόλησης και ασφαλιστική κάλυψη της ανεργίας", Πρακτικά Ημερίδας 22 Νοεμβρίου 2007, εκδ. Σάκκουλα Αθήνα – Θεσσαλονίκη, 2009, σ. 221-237.
  8. «Public Private Partnerships in the Social Healthcare Systems», "Χαριστήριο εις Λουκά Θεοχαρόπουλο και Δήμητρα Κοντόγιωργα-Θεοχαροπούλου", εκδ. Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Νόμος, 2009, τ. ΙΙΙ, σ. 489-501.
  9. «Report for Greece», στο "The political economy of pension reforms in times of Global Crisis. State Unilateralism or Social Dialogue?", International Labor Office Working Paper no. 37/2012, επιμ. H. Serfati, Y. Ghellab,  σ. 68-71.
  10. «Constitution, Social Rights and Economic Crisis. The case of Greece», τόμος προς τιμήν του Νορβηγού καθηγητή  Asbjørn Kjønstad,  "Velferd of rettferd, Festskrift til Asbjørn Kjønstad", 70ar, επιμ. K. Ketscher, K. Lilleholt, E. Smith, A. Syse, εκδ. Gyldendal, Oslo, 2012, σ. 449-461.
  11. Στο "Λεξικό Νομικής Ορολογίας – Δημόσιο Δίκαιο", επιμ. Επ. Σπηλιωτόπουλος, Χαρ. Χρυσανθάκης, Χρ. Πολίτης, εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη,  2014, λ. κοινωνικής προστασίας.
  12. «Η κοινωνική ασφάλιση των αποσπασμένων και των διασυνοριακά διακινούμενων σύμφωνα με τον Κανονισμό 883/2004/ΕΚ», στο "Αναδιάρθρωση Επιχειρήσεων, Επίκαιρα Ζητήματα Εμπορικού, Εργατικού και Κοινωνικοασφαλιστικού δικαίου", επιμ. Α. Αλεξανδροπούλου, Στ. Γιαννακούρου, εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη, 2015, σ. 153-167.
  13. «Η πρόσφατη νομολογία του ΣτΕ για το claw-back στις φαρμακευτικές επιχειρήσεις», στο "Το δημόσιο δίκαιο μέσα από τις αποφάσεις των Δικαστηρίων" 3ο επιστημονικό συνέδριο της Ένωσης Ελλήνων Δημοσιολόγων (ΕΕΔ), Αθήνα 1η και 2α Δεκεμβρίου 2015, επιμ. Β. Τζέμος), εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα, 2016, σ. 17-24.
  14. "Health and Life Sciences, Introduction", στο "Greek Law Digest, The Official Guide to Greek Law", 2η έκδ. Νομική Βιβλιοθήκη, 2016, σ. 738-741.
  15. Συνταγματικά ζητήματα της εξαγγελθείσας ασφαλιστικής μεταρρύθμισης", στο "Η κοινωνική ασφάλιση ως προϋπόθεση οικονομικής ανάπτυξης και κοινωνικής συνοχής. Ασφαλιστική μεταρρύθμιση και κρίση", (επιμ. Ά. Αναγνώστου - Δεδούλη, Π. Παπαρρηγοπούλου - Πεχλιβανίδη), έκδ. Παπαζήση, 2016, σ. 259-270.
  16. "Προτάσεις για τον εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας και την αναβάθμιση των αλληλοβοηθητικών ταμείων" στο "Επίκαιρα ζητήματα δικαίου κοινωνικής προστασίας", τόμος προς τιμήν Κωνσταντίνου Κρεμαλή, (επιμ. Π. Παπαρρηγοπούλου - Πεχλιβανίδη), εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη,   2016, σ. 85-99.
  17. "Το δικαίωμα στην κοινωνική ασφάλιση", στο "Θεμελιώδη Δικαιώματα", (επιμ. Σπ. Βλαχόπουλος), 2ηεκδ. Νομική Βιβλιοθήκη 2022, σ. 523-544.
  18. "Ερμηνεία της παρ. 5 του άρθρου  5 και των  παρ. 2, 3, 4, 5 και 6 του άρθρου 21 του Συντάγματος", στο "Σύνταγμα: κατ’ άρθρο ερμηνεία", (επιμ. Φ. Σπυρόπουλου, Ξ. Κοντιάδη, Χ. Ανθόπουλου, Γ. Γεραπετρίτη), εκδ. Σάκκουλα, 2017, σ. 125-135,  και σ. 535 - 558.
  19. "Questions de constitutionnalité posées par le calcul des cotisations sur le fondement de l' article 39 de la loi 4387/2016", στον τόμο προς τιμήν Bernard Pacteau (επιμ. Ol. Dubos), εκδ.Mare & Martin, 2018, σ.15-20.
  20. "Δημόσια υγεία και Covid-19" στο συλλογικό έργο "Covid-19 – Πρακτικά ζητήματα έννομης προστασία", επιμ. Χ. Χρυσανθάκης, 2021, εκδ. Νομική βιβλιοθήκη, σ. 25-35.
  21. «Τα μητρώα συνδικαλιστικών οργανώσεων και εργοδοτών, ως μέτρο για τη διασφάλιση της συνδικαλιστικής ελευθερίας και της συλλογικής αυτονομίας», στον τόμο προς τιμήν του Προκόπη Παυλόπουλου, εκδ. Σάκκουλα, 2024, σ. 611-631.
  22. "Ερμηνεία της παρ. 5 του άρθρου 5 και των  παρ. 2, 3, 4, 5 και 6 του άρθρου 21 του Συντάγματος", στο "Σύνταγμα: κατ’ άρθρο ερμηνεία", (επιμ. Ευ. Βενιζέλος), εκδ. Σάκκουλα, 2024, σ. 396-409 και σ. 1079-1983.
  23. Ερμηνεία άρθρων 145 έως και 161 στης ΣΛΕΕ (Τίτλος IX Απασχόληση και Τίτλος Χ Κοινωνική Πολιτική),  σε «Συνθήκη ΣΕΕ και ΣΛΕΕ», (επιμ. Χριστιανός Β., Περάκης Ε., Ροδόπουλος Μ.», εκδ. Νομική Βιβλιοθήκη, 2025, σ. 943-997.
  24.  «Ζητήματα κοινωνικής ασφάλισης στο πλαίσιο της μεταβίβασης και αναδιάρθρωσης επιχειρήσεων», στο συλλογικό έργο «Μεταβίβαση και αναδιάρθρωση επιχειρήσεων: Ζητήματα εργατικού δικαίου & κοινωνικής ασφάλισης», πρακτικά του 20ους Πανελληνίου συνεδρίου της ΕΔΕΚΑ με τον Δικηγορικό σύλλογο Τρικάλων, που έγινε στις 13-14 Σεπτεμβρίου 2024 στα Τρίκαλα, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα – Θεσσαλονίκη, 2025.

Γ. Άρθρα

  1. «Ο Κοινοτικός Χάρτης των Θεμελιωδών Κοινωνικών Δικαιωμάτων των Εργαζομένων», ΕΔΚΑ, 1991, σ. 409 - 416.
  2. «H κοινωνική ασφάλιση ως δημόσια υπηρεσία - Συνεργασία ιδιωτικών και δημοσίων φορέων», ΔιΔίκη, 2/1993  σ. 257 -277.
  3. «10 Χρόνια μετά την θέσπιση του Ε.Σ.Υ», ΕΔΚΑ, 6/1993, σ.353 –359.
  4. «Το δικαίωμα για προστασία της υγείας», ΔιΔίκη, 6/1994, σ.1051 –1057.
  5.  «Προοπτικές εναρμονίσεως των συστημάτων κοινωνικών ασφαλίσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση», ΕΔΚΑ, 1999, σ. 89-105.
  6. Παρέμβαση στην «Comité d’experts sur les services de santé dans une société multiculturelle,στις Βρυξέλλες, την 30-1-03 με θέμα συνεδριάσεως «Health Actions for gender specifities», που δημοσιεύθηκε στην ιστοσελίδα της Εuropean Women Lawyers Association», (ΕWLA), http://www.ewla.org.
  7. «Απουσία κοινωνικού διαλόγου για το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα στην Ελλάδα», ΔτΑ,  2004, σ. 115- 136.
  8. «Το Ταμείο Ασφαλίσεως Τεχνικών Τύπου Αθηνών (Τ.Α.Τ.Τ.Α.), σκέψεις για την οργανική ανεξαρτησία του», Εφαρμογές Δημοσίου Δικαίου, 2004, τ. ΙΙΙ, σ. 793 – 824.
  9. «Η προστασία της μητρότητας και των οικογενειακών βαρών με προσφυγή στην εθνική αλληλεγγύη. Πρόταση για τη δημιουργία ενιαίου ταμείου», ΕΔΚΑ, 8/2005, σ. 561-570.
  10. Εισαγωγή στο Info 2/2006, «2005: 5 years after Lisbon. Time for a new commitment and a new social agenda» μαζί με τον καθηγητή του Πανεπιστημίου της Γάνδης του Βελγίου, κ. Yves Jorens, δημοσιευμένη στην ιστοσελίδα της Διεύθυνσης Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας της Επιτροπής της Ε.Ε., http://www.europa.eu/employment_social/ social_protection/missoc_info_en.htm,  σ. 1-10.
  11. «Η μερική απασχόληση στο κοινωνικοασφαλιστικό δίκαιο», Δίκαιο Επιχειρήσεων και Εταιριών, 8-9/2006, σ. 895-903.  
  12. «Age discrimination in the European Union Law», Revue de droit héllenique, 2/2006, σ. 781-793.
  13. «Η έκτακτη νοσηλεία ασφαλισμένων σε ιδιωτικά νοσοκομεία μη συμβεβλημένα με τους ασφαλιστικούς οργανισμούς. Με αφορμή την απόφαση ΣτΕ 2738/06», ΔιΔίκη, 2/2007, σ. 291-298.
  14. Εισαγωγή στο Info 2/2007, «Financing of Social Protection» μαζί με την Heike Engel ερευνήτρια του Ινστιτούτου Οtto Blum της Κολωνίας, δημοσιευμένη στην παραπάνω ιστοσελίδα της Διεύθυνσης Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας της Επιτροπής της ΕΕ. 
  15. «Λήψη του ζητουμένου. Με αφορμή το ΠΕ ΣτΕ 240/2006», ΝοΒ, 9/2007, σ. 2034-2051.
  16. «Η χρηματοδότηση της κοινωνικής ασφαλίσεως. Τάσεις και εξελίξεις στην ΕΕ», Ευρωπαίων Πολιτεία, 2/2008, σ. 407-421.
  17. «Η αστική ευθύνη των δημόσιων νοσοκομείων (νπδδ) από ιατρικά λάθη», Εφαρμογές, 2/2008, σ. 461-469.
  18. «Οι ενοποιήσεις των ασφαλιστικών οργανισμών», ΕΔΚΑ  3/2008, σ.177-191.
  19. «Η νομολογία του ΣτΕ και του ΔΕΚ σχετικά με την ίση κοινωνικοασφαλιστική μεταχείριση των φύλων συμπλέουν», ΕΔΚΑ 5/2009, σ 346-349.
  20. «Κλάδοι ασθένειας: Πρόκληση για τον εκσυγχρονισμό του ασφαλιστικού συστήματος», ΘΠΔΔ, 6/2009, σ. 682-691.
  21.  «Συμπράξεις δημοσίου και ιδιωτικού τομέα στα κοινωνικά συστήματα προστασίας της υγείας», στο περιοδικό Ευρωπαίων Πολιτεία 1/2010, σ. 39-57.
  22. «The distinction between basic pension and contributory pension: The paradoxes of the recent reform to the Greek pension scheme (Laws 3863 and 3865/2010), Pensions, 2011, (16), σ. 51-62.
  23. "The problems of supplementary social insurance in Greece. Conclusion of a conference", στο Κοινωνική Συνοχή και Ανάπτυξη, 6/2011, σ. 149-152.
  24. Οικονομική βιωσιμότητα και ανταποδοτικότητα ως συνταγματικές αρχές της κοινωνικής ασφάλισης. Ανάγκη νομολογιακής κατοχύρωσής τους. ΘΠΔΔ, 2/2012, σ. 112-118.
  25.  «Στρατηγικές επιλογές για την κοινωνική ασφάλιση», αφιέρωμα της Επιθεώρησης Εργατικού Δικαίου στη μνήμη του καθηγητή Αθ. Καρδαρά, ΕΕΔ,  Α Μέρος, τ. 71, 9/2012, σ. 1497-1488.
  26. «Οι συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις της περιόδου 2008-2012 στην Ελλάδα. Κριτική αποτίμηση και προτάσεις», ΕΔΚΑ, 2012, σ. 882-899.
  27. «H προστασία της υγείας των μεταναστών», Επιθεώρηση Μεταναστευτικού Δικαίου, 2013, τ. 1, σ. 29-34.
  28. «Οι επιπτώσεις των «μνημονικών» παρεμβάσεων στην κοινωνική ασφάλιση», ΕΔΚΑ, 9/10, 2014, s. 469-493.  
  29. «Ο συμπληρωματικός ρόλος της ιδιωτικής ασφάλισης για τη διατήρηση ενός αξιοπρεπούς επιπέδου μετά τη συνταξιοδότηση»,  2014, http://www.amcham.gr
  30. «Οι περικοπές των κύριων και επικουρικών συντάξεων. Σκέψεις με αφορμή τις αποφάσεις 3410/2014 και 3663/2014 του ΣτΕ»,  ΕΔΚΑ 4/2014, σ. 823-830.
  31. "Το νέο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης, N 4387/2016", ΕΔΚΑ 2/2016, σ. 194-198.  
  32. «Controversial Policies of International Organizations towards Members States of the Euro zone in Economic Crisis», 2016, www. academia.edu.
  33. "Ο επανυπολογισμός των επικουρικών συντάξεων", ΘΠΔΔ, 12/2016, σ. 1104-1106.
  34. "Περικοπές εφάπαξ βοηθήματος Ταμείου Πρόνοιας Δημοσίων Υπαλλήλων. Σκέψεις με αφορμή την απόφαση ΣτΕ (Ολ.) 734/2016", ΘΠΔΔ, 6/2016, σ. 539-544.
  35. "Ζητήματα συνταγματικότητας από τον υπολογισμό των εισφορών με βάση το άρθρο 39 του Ν 4387/2016", ΕΔΚΑ 4/2016,  σ. 596-600.
  36. "Προβλήματα εφαρμογής των ρυθμίσεων του Ν 4387/2016 για την παράλληλη ασφάλιση", www.epkodi.gr.
  37.  "Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης: Προτάσεις για την Αξιοποίηση του θεσμού", Ανοιχτή Επικοινωνία, τ. 15, Δεκέμβριος 2018.
  38. "Το καθεστώς των Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης υπό το φώς της Οδηγίας 2341/16/ΕΕ", ΔΕΝ, Απρίλιος 2019, σσ. 401-410.
  39. "Η νομολογία για τη μείωση των συντάξεων (2010-2019) Διαρθρωτικό ή δημοσιονομικό μέτρο;", ΘΠΔΔ, Aπρίλιος 2019, σ.289-294.
  40. "H υποχρέωση σύνταξης αναλογιστικής μελέτης και η κρατική εγγύηση για επαρκείς συντάξεις στην απόφαση Ολ. ΣτΕ 1889/2019", ΘΠΔΔ, 10/2019, 916-919.
  41. Κρατική εγγύηση, επάρκεια των συντάξεων, ανταποδοτικότητα και ενοποιήσεις στην πρόσφατη νομολογία του ΣτΕ για την κοινωνική ασφάλιση", ΔΕΝ, Δεκέμβριος 2019, σ. 1521-1525.
  42. "Οι προοπτικές των ταμείων επαγγελματικής ασφάλισης (ΤΕΑ) στη συμπληρωματική κοινωνική ασφάλιση στην Ελλάδα", ΘΠΔΔ Δεκέμβριος 2019, σ. 1525-1529.
  43. «Ασφαλιστική κάλυψη των επαγγελματικών κινδύνων»,  DeJure, Νομικό Περιοδικό της Ένωσης Νέων Νομικών, τ. 23, Μάρτιος 2020, σ. 11-15.
  44. "Επικουρική κεφαλαιοποιητική σύνταξη", περιοδικό της Βουλής των Ελλήνων Περιστύλιο, τ.17, 6.4.2021, στην ενότητα "Μεταρρύθμιση της Κοινωνικής Ασφάλισης, σ. 27 - 29. 
  45. "Προστασία της δημόσιας υγείας και ατομικά δικαιώματα", ΘΠΔΔ, 1/2022,  σ. 7-14.
  46. «Greece. Post-Crisis Developments in Social Protection», Max Planck Institute for Social Law and Social Policy, ISSN 2366-7893, 8/2022.
  47. «Η θριαμβευτική επάνοδος κοινωνικών πόρων ως  "εργοδοτική εισφορά" επί άλλης βάσης πέραν των αποδοχών των εργαζομένων», ΔΕΝ 2023, σ. 817-837.
  48. «Τα μητρώα συνδικαλιστικών οργανώσεων και εργοδοτών, ως μέτρο για τη διασφάλιση της συνδικαλιστικής ελευθερίας και της συλλογικής αυτονομίας», ΘΠΔΔ 8-9/2023, σ. 841 -851.
  49. «Η υποχρεωτικότητα στην επικουρική ασφάλιση», Αφιέρωμα στον Α. Βάγια, Επιθεώρησις Εργατικού Δικαίου, τ. 84, 3/2025, σ. 407-416.  
  50. Social Law Reports, «The Greek System of Social Security. General Overview (2024)», Max Planck Institute for Social Law and Social Policy, no. XX 2024.
  51.  «Πώς η νομολογία του Ελεγκτικού Συνεδρίου ανατρέπει τον Ν 4387/2016 για το Ενιαίο Σύστημα Κοινωνικής Ασφάλισης. Επ’ ευκαιρία της παραπεμπτικής προς την Ολομέλεια απόφασης 695/2024», ΘΠΔΔ, 7/2025, σ. 625-632.
  52. «Η διαπερατότητα του δημόσιου τομέα από την ιδιωτικό. Η περίπτωση του e-ΕΦΚΑ», ΘΠΔΔ 8-9/2025, σ. 732-737.
  53.  «Κριτήρια επιλογής της μεθόδου εκκαθάρισης ομαδικού ασφαλιστηρίου επί εφαρμογής της παρ. 3 του άρθρου 4 του π.δ. 178/2002», Επιθεώρησις Εργατικού Δικαίου, 6/2026, σ. 753-766.
  54. «Επιτελική Σύνοψη των προτάσεων για το κοινωνικό κράτος και συνταγματική αναθεώρηση», στο Προτάσεις για τη Συνταγματική Αναθεώρηση – 58 εισηγήσεις για ένα σύγχρονο Σύνταγμα, εκδ. Διανέοσις, Νοέμβριος 2025, σ. 354-362.
  55. «The Greek System of Social Security, General Overview (2024)», Max Planck Institute for Social Law and Social Policy, ISSN 2366-7893, 7/2025.
  56. «Η ενοποίηση των ενταχθέντων στον e-EΦΚΑ φορέων 10 χρόνια μετά», υπό δημοσίευση

Δ. ΣΧΟΛΙΑ ΣΕ ΔΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ

  1. «Παρατηρήσεις» στην απόφαση με αριθμό 3969/03 του ΣτΕ, ΤοΣ, 2/2006, σ. 580-584.
  2. «Παρατηρήσεις» στο 184/2006 ΠΕ του Ε Τμήματος του ΣτΕ,  ΤοΣ, 4/2006, σ. 1285-1289.
  3. «Παρατηρήσεις» στην απόφαση του ΣτΕ με αριθμό (Ολ.) 3088/2007, ΤοΣ, 4/2007, σ. 1309-1312.
  4. «Παρατηρήσεις» στην απόφαση ΣτΕ 1070/2008, ΘΠΔΔ 8-9/2008, σ. 1005-1008.
  5. «Κατάργηση των ευνοϊκότερων για τις γυναίκες ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης ΔΕΚ C-559/07, Επιτροπή ΕΚ κατά Ελλάδας, ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ 77/2009, σ. 31-33.
  6. «Ανοιχτή ή κλειστή η αγορά των φαρμάκων; Σκέψεις με αφορμή την απόφαση ΣτΕ 2533/2011», ΤοΣ , 3/2011 σ. 701-708.
  7. «Σχόλιο στην απόφαση 62/2014 της ΕΑ του ΣτΕ», ΘΠΔΔ, 3-4/2014, σ. 307-309. 
  8. «Σκέψεις με αφορμή την απόφαση ΣτΕ (Ολ) 2287/2015 για τις περικοπές των επικουρικών συντάξεων», ΘΠΔΔ, 7/2015, σ. 674-679.
  9. «Σχόλιο στην απόφαση 1308/2019 της Ολομέλειας του ΣτΕ", ΘΠΔΔ, 8-9/2019, σ.763-764.
  10. «Ταμεία Υποχρεωτικής επαγγελματικής ασφάλισης. Κάποιες σκέψεις με αφορμή την απόφαση ΔΠρΑθ 2516/2021», ΔτΚΑ 3/2021, σ. 484-487.

Ε. ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΕΙΣ

  1. "O λογαριασμός ΛΕΠΕΤΕ της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος" , ΔΕΝ,  Δεκέμβριος 2018, σσ. 1537-1546.
  2. "Δημόσιος ανοικτός διαγωνισμός, ακυρότητα  διαδικασίας",   ΘΠΔΔ, 3/2019, σ. 18-22.
  3. «Κριτήρια επιλογής της μεθόδου εκκαθάρισης των κεφαλαίων ομαδικού ασφαλιστηρίου επί εφαρμογής της παρ. 3 του άρθρου 4 του ΠΔ 78/2002», Επιθεώρησις Εργατικού Δικαίου, 6/2025, σ. 1-14. 

ΣΤ. ΆΡΘΡΑ ΣΕ ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ   

  • Εφημερίδα Εξπρές Κυριακή 8.2.2009 στο ΘΕΜΑ, σ. 31 δημοσίευση των συμπερασμάτων μου στην ημερίδα της Ένωσης για την Προάσπιση των Κοινωνικών Δικαιωμάτων με θέμα «Ο ρόλος της επαγγελματικής ασφάλισης και η αξιοπιστία της εν μέσω οικονομικής κρίσης».
  • «Πόρος ή εισφορά; Μια δυσχερής διάκριση»,  εφημερίδα Ο κόσμος του Επενδυτή, Σάββατο 8 – Κυριακή 9 Ιουνίου 2013. σ. 04.
  • «Η πρωτοβάθμια περίθαλψη και η προμήθεια υπηρεσιών υγείας μετά τον Ν. 4238/2014», Εφημερίδα τα ΝΕΑ 20.3.2014.
  • Eφημερίδα "Η Καθημερινή", 27.10.2019, "Τι έκρινε το ΣτΕ για την κοινωνική ασφάλιση".
  • Εφημερίδα "Η Καθημερινή", 3.11.2019, "Ο νομοθέτης το ΣτΕ και οι εισφορές των μισθωτών".
  • Eφημερίδα "Η Καθημερινή", 8.9.2020, "Τα οφέλη της συμπληρωματικής κοινωνικής ασφάλισης". 
  • Εφημερίδα “Τα Νέα”, 21.8.2021, “Το επόμενο βήμα: Απλοποίηση και ενοποίηση της ασφαλιστικής νομοθεσίας».
  • Εφημερίδα «Η Καθημερινή», 10.11.2024, «Ενσωμάτωση Οδηγίας για τον κατώτατο μισθό».